یکی از مفاهیمی که در ادبیات روابط بین الملل و مطالعات منطقه ای اقبال یافته، اجتماع امن منطقه ای است. اجتماع امن منطقه ای، اجتماعی از دولت های حاکمیت دار در یک گسترده جغرافیایی محسوب می شود که احتمال وقوع جنگ از میان آنها رخت بربسته است. بر حسب این وضعیت، مناطق مختلف جهان را می توان در یکی از دو وضعیت شکل گیری/فقدانِ آن در نظر گرفت؛ بدین معنا که در برخی مناطق مانند غرب اروپا و شمال آمریکا، اجتماع امن منطقه ای شکل گرفته و در برخی مناطق مانند جنوب و غرب آسیا و شمال آفریقا چنین اجتماعی شکل نگرفته و دورنمای روشنی از شکل گیری آن در آینده ـ حداقل کوتاه مدت ـ وجود ندارد. با مشاهده چنین سرگذشت متفاوت تجربی، این پرسش نظری قابل طرح به نظر می رسد که «چرا اجتماع امنِ منطقه ای در برخی مناطق جهان شکل می گیرد و در برخی دیگر از مناطق مجال ظهور نمی یابد؟» در پاسخ به این پرسش نظری، با گردآوری داده ها به روش کتابخانه ای و جست وجوی اینترنتیِ متون پایه ایِ مرتبط در هر دو رشته مطالعات منطقه ای و روابط بین الملل، و بهره گیری از تحلیل محتوای کیفیِ آنها، تلاش می شود الگوی تبیینیِ مناسبی با به کارگیری تبیین کارکردی در استدلال پردازی فراهم آید. در این چارچوب، یافته پژوهش این است که نحوه کارکرد نهادهای جامعه بین المللیِ جهان گستر به گونه ای در سطح منطقه ای تأثیر می نهد که باعث می شود در برخی مناطق، اجتماع امن منطقه ای شکل بگیرد و در برخی مناطق شکل نگیرد.

علم اجتماعی به طور عام و روابط بین الملل به طور خاص، از بدو پیدایش خود همواره موجودیت های جمعیِ انسانی را آماج توجه قرار داده اند. برای اشاره به این موجودیت های جمعی از مفاهیم گونا گونی بهره گرفته شده است. یکی از این مفاهیم، اجتماع امن است که کارل دویچ و همکارانش برای نخستین بار در سال 1957 میلادی مطرح کردند. از دهه 1950 میلادی تا کنون، این مفهوم دستمایه نظری بسیاری از دانش پژوهان برای تبیین تحولات بین المللی بوده، اما به مرور زمان دست خوش بازصورت بندی شده است. این نوشتار می کوشد با بهره گیری از بررسی متون نظری که طی بیش از شش دهه اخیر درباره اجتماع امن به رشته تحریر درآمده اند، جایگاه این مفهوم در ادبیات روابط بین الملل را با نگاهی انتقادی ارزیابی کند. پرسش این است که اجتماع امن از آغاز درانداخته شدن تاکنون چه سیر تحولی را پیموده است؟ یافته های پژوهش حاضر حاکی از آن است که مفهوم اجتماع امن در گذر از دو نسل متفاوت دانش پژوهی، اگرچه سیر تکاملی داشته، اما برخی نارسایی ها در هر دو نسل قابل مشاهده است. با این حال به نظر می رسد اجتماع امن ظرفیت کم نظیری را برای بسط مفهومی و نظری به صورت اقامه یک «نظریه بین المللی اجتماع امن» دارد.

منطقه امن مونجوقلو به مساحت 5270 هکتار، یکی از سه منطقه امن موجود در منطقه حفاظت شده مراکان، در استان آذربایجان شرقی قرار دارد. از این منطقه طی سالهای 88-1387،236   آرایه شامل 23 زیرگونه و 22 واریته و یک فرم متعلق به 166 جنس و 38 تیره، جمع آوری و شناسایی گردید.در این مطالعه، بیشترین تعداد گونه مربوط به دو لپه ای ها با 208 گونه و پس از آن تک لپه ای ها با 28 گونه است. کاسنیان (46 گونه)، کلمیان (23 گونه)، تاج خروسیان (21 گونه) و گندمیان (16 گونه) به ترتیب بزرگترین تیره های منطقه از نظر فراوانی گونه هستند. مهمترین جنس های گیاهی منطقه از نظر ترتیب غنای گونه ای، گون و سپس گل گندم هستند. در میان گیاهان منطقه، 14 آرایه انحصاری ایران، هفت آرایه نادر و پنج جنس مونوتیپیک هستند. همچنین 21 آرایه برای نخستین بار از شمال غرب ایران و 14 آرایه از آذربایجان شرقی و یک آرایه از آذربایجان شرقی و غربی گزارش می شود. شکل زیستی غالب گیاهان منطقه، مربوط به تروفیت ها (40%) و سپس همی کریپتوفیت ها (31.9%) است. بررسی کورولوژی گونه ها نشان می دهد بیشترین عناصر، به عناصر دو تا چند منطقه ای (59.51%) و سپس ایرانو- تورانی (39.4%) تعلق دارند.

لطفا برای مشاهده چکیده به متن کامل (pdf) مراجعه فرمایید.

نیروهای نظامی ترکیه در 9 اکتبر 2019 با هدف ایجاد منطقه امن در شمال شرق سوریه به آن کشور حمله کردند و بخشی از سرزمین سوریه به اشغال دولت ترکیه درآمد. مفهوم «منطقه امن» با عناوین متفاوت در نظام حقوق بین الملل بشردوستانه استفاده شده است. در این مقاله، جایگاه قانونی تشکیل منطقه امن در مرزهای شمالی سوریه با ترکیه در پرتو مقررات حقوق بین الملل بررسی شده است. پرسش اصلی آن است که ایجاد منطقه امن، تحت چه شرایط و با رعایت چه ویژگی هایی در نظام حقوق بین الملل قابل پذیرش است؟ نظر به این واقعیت که دولت مرکزی سوریه با حمله نظامی ترکیه و ایجاد این منطقه مخالف بود و حتی درگیری نظامی میان طرفین روی داد و با توجه به فقدان مجوز شورای امنیت جهت تشکیل منطقه امن در سوریه؛ حمله نظامی ترکیه و تشکیل منطقه مزبور، مغایر بند 4 ماده 2 منشور ملل متحد می باشد. از سوی دیگر تلاش ترکیه برای اسکان پناهندگان سوری ساکن در ترکیه در منطقه امن ادعاشده که از دیگر مناطق کشور سوریه آواره شده بودند، با نیت تغییر بافت جمعیتی شمال شرق سوریه به ضرر کردها انجام می گیرد و از این منظر نیز مغایر مقررات حقوق بین الملل کیفری محسوب می شود.

امروزه بزهکاری و دیگر رفتارهای ضداجتماعی و ترس ناشی از آن به مهم ترین دغدغه های مردم تبدیل شده است. با وجود اینکه مولفه های موثر در ارتکاب جرم فراوان می باشد، در این مقاله تاکید شده است که یکی از طراحی مناسب می تواند با تلفیق اصول ساده پیشگیری وضعی از جرم به برقراری امنیت در مناطق مسکونی کمک نماید.

منطقه حفاظت شده میاندشت به وسعت 84435 هکتار و با میانگین بارندگی سالانه 250 میلی متر در غرب استان خراسان شمالی در 10 کیلومتری شرق جاجرم واقع شده است. این منطقه در تقسیم بندی های اقلیمی در زمره اقلیم های خشک قرار می گیرد. این پژوهش در سال های 1386 - 1382 با هدف بررسی جامعه های گیاهی این منطقه صورت گرفت. بدین منظور از روش اکوفیتوسوسیولوژی استفاده شد که در آن علاوه بر معیارهای فیزیونومیک و فلوریستیک، معیار اکولوژیک نیز در تشخیص محیط های آندوژن مورد توجه است. عوامل اکولوژی مورد بررسی در هریک از قطعات نمونه، شامل ارتفاع از سطح دریا، میزان و جهت شیب، pH، EC، OC و بافت خاک بود. در نهایت شرایط اکولوژیکی زیستگاه هریک از هم آرایه های شناسایی شده تعیین گردید. تجزیه و تحلیل به روش AFC و CAH ، با استفاده از نرم افزار آنافیتو صورت گرفت. تجزیه و تحلیل داده های مربوط به 196 گونه گیاهی جمع آوری شده از منطقه و 195 قطعه نمونه، منجر به تفکیک 33 جامعه و 2 زیر جامعه گردید مهم ترین جامعه ها از نظر وسعت پراکنش در منطقه، جامعه های Ephedretum sarcocarpae، Artemisietum sieberi، Caricetum physodis و Halimocnemidetum piliferae و Stipagrostietum plumosae بودند.

سوال اصلی که این مقاله درصدد پاسخگویی به آن می باشد این است که آیا امکان تکوین جامعه امن در روابط میان ایران و کشورهای حوزه خلیج فارس وجود دارد؟ سوال فرعی در این مقاله آن است که چه نوع جامعه امن (سفت پیوند، سست پیوند) موجب به وجود آمدن یک جامعه امن خواهد شد. ماهیت و تاثیر سه مرحله توسعه جامعه امن نوظهور، بالنده و بالغ بر ظهور جامعه امن در منطقه چه خواهد بود. فرضیه نوشتار حاضر این است که با عنایت به عناصر بافعل و بالقوه در روابط میان ایران و کشورهای حوزه خلیج فارس مانند شناسایی متقابل دیپلماتیک، ترویج درک مشترک از تهدید علیه امنیت دولت ها، برقراری مکانیسم های اعتمادسازی و تلاش در جهت ایجاد تمهیداتی مشترک برای حل تعارضات و حذف توسل یا تهدید به زور در روابط متقابل، می توان روابط طرفین را در مقوله جامعه امن قرار داد.